MURY OBRONNE W DEBRZNIE
Jeśli chcesz odpocząć od codziennego zgiełku i poczuć klimat historii, to Debrzno jest właśnie jednym z tych niewielkich miast, które potrafią zachwycić urokiem i miłą atmosferą. Przeniesiesz się tu w czasy odległe gdzie pod murami miasta nadal snują opowieści o rycerzach, mieszczanach, królach i czarownicach.
Za Piastów władali tu książęta pomorscy. W 1312 r. Ziemia Człuchowska trafiła w ręce krzyżackie. Nazwa Debrzno pojawia się w 1345 r. Potem Kazimierz Wielki i Wielki Mistrze Krzyżacki ustalają granicę między Krajną a Zakonem na południu pradoliną Gwdy, Debrzynki i Kamionki. Krzyżacy kolonizują te ziemie na prawie chełmińskim. Zamiast świadczeń w naturze i robocizny jest czynsz pieniężny płacony przez osadników po 5 – 10 latach zagospodarowania. Prawa miejskie Debrzno uzyskuje od Wielkiego Mistrza Winrycha von Kniprode w sobotę po św. Marcinie 15 listopada 1354 r. Z czasów lokacji pochodzi herb i pieczęć miejska. Miasto otoczono murami obronnymi grubości do 2 m, a wysokości 8 m. W murach były 3 bramy. Od pd.-zach. Brama Młyńska, zwana też Złotowską, obok masywna baszta “Wieża Czarownic”. Mury zach. miały 11 baszt. Główną bramą w kurtynie pn. była Brama Wysoka.
Mniej umocnione były mury wsch. z Bramą Rybacką wiodącą nad jezioro. Mury powstawały od uzyskania praw miejskich do końca XIV w. Za murami, przed Bramą Młyńską, istniał kościółek szpitalny św. Ducha. Samorząd miejski urzędował w ratuszu na rynku. “Mały dom zakonny” tzw. "Jaskółcze gniazdo”wtopiony w zach. Mur był siedzibą władzy zakonnej – wójta. Młyn miejski leżał za murami przy Bramie Młyńskiej nad Debrzynką, Podczas wojny trzynastoletniej Debrzno było wo Związku Pruskim. Przechodziło wówczas z rąk do rąk, aż w poł. XV w. król Kazimierz Jagiellończyk zajął Debrzno i przekazał jako starostwo dzierżawne Włodkowi z Donaborza. Po II pokoju toruńskim Debrznem rządzili starostowie z rodzin: Śledziów, Kościelskich, Latalskich, Wejhrów i Radziwiłłów. Między szlachtą narastały spory, dochodziło do rozbojów i bezprawia. Królowie Zygmunt I Stary i Zygmunt August zmuszeni byli wystawiać "listy żelazne" dla ochrony mieszczan.
Debrzno leży pomiędzy dwoma jeziorami.Miejsce idealne na spacery i chwile wytchnienia na łonie przyrody. Miasto tętni życiem kulturalnym. Odbywają się tu wydarzenia, które angażują mieszkańców i przyciągają odwiedzających.
/na podstawie: Opracowanie M.G.O.K. Debrzno/
